بلاگ, راهنما

شوره سر در طب سنتی؛ حزاز، شنبلیله و روش شستن پوست سر

پوسته‌های سفید میان موها

چند پوسته سفید روی شانه لزوماً به این معنی نیست که مو خوب شسته نشده یا پوست سر حتماً به روغن بیشتری احتیاج دارد. ابتدا ببینید ناراحتی از کجاست؛ ساقه مو زبر است، کف سر می‌خارد یا ناحیه مشخصی قرمز و پوسته‌دار شده؟ در منابع طب سنتی نیز برای پوسته‌ریزی نام‌ها و تدبیرهای متفاوت آمده است. برای مراقبت خانگی، شناختن محل ناراحتی و رساندن شوینده مناسب به پوست سر از مالیدن مواد مختلف به تمام طول مو سودمندتر است.

در منابع طب سنتی دنبال کدام نام‌ها گشته‌اند؟

یارقلی و همکاران در بررسی شوره از منظر طب سنتی، واژه‌هایی با صورت‌هایی مانند «حزاز»، «ابریه» و «قوبا» را بررسی کرده‌اند. نویسندگان توضیح می‌دهند که در متون قدیم هم شرایط درونی و هم محیط بیرونی در توصیف پوسته‌ریزی نقش داشته است. ارزش این مطالعه برای خواننده آن است که بفهمد جست‌وجوی یک واژه به‌تنهایی چه اندازه می‌تواند گمراه‌کننده باشد. همه ضایعاتی که در یک کتاب زیر عنوان کلی پوسته‌ریزی آمده‌اند، یک تشخیص امروزی ندارند. [۱]

اگر پوست سر را برای کسی شرح می‌دهید، به جای «خشک و خراب شده» بگویید پوسته‌ها در کدام قسمت بیشترند و آیا خارش، قرمزی یا درد هم وجود دارد. اگر پشت گوش یا میان ابرو هم پوسته می‌بینید، آن را ذکر کنید. اگر موها در یک بخش شکسته یا کم شده‌اند، آن هم نکته مهمی است. تشخیص دادن نوع مشکل از روی ذرات سفیدی که روی یقه افتاده‌اند ممکن نیست.

چرا شنبلیله و چغندر در پژوهش‌های تاریخی مطرح شده‌اند؟

یک مرور درباره مفردات ضدشوره ابتدا جلد دوم قانون ابن‌سینا را بررسی کرده و سپس یافته‌ها را با چهار اثر دیگر، از جمله الابنیه، تحفه‌المؤمنین و مخزن‌الادویه، مقایسه کرده است. در این بررسی بیست‌ویک ماده پیدا شد و طبق شیوه امتیازدهی نویسندگان، شنبلیله و چغندر در رتبه‌های بالایی قرار گرفتند. منظور رتبه در مرور متون است. در آن مقایسه، بیماران به دو گروه شامپو و شنبلیله تقسیم نشدند تا نتیجه روی سر آن‌ها سنجیده شود. [۲]

برای استفاده مسئولانه از این اطلاعات، بین پرسش تاریخی و پرسش عملی فرق بگذارید. تاریخ می‌پرسد نام کدام گیاه در چند اثر تکرار شده است. کسی که امشب پوست سرش می‌خارد می‌پرسد چقدر ماده لازم است، روی پوست آسیب‌دیده چه می‌کند و چطور بفهمد باید آن را بشوید. نتیجه پژوهش تاریخی به‌تنهایی جواب این پرسش‌ها را نمی‌دهد. به همین دلیل برای پوست خراشیده یا زخم‌شده، خمیر گیاهی و روغن غلیظ پیشنهاد نمی‌شود.

شستن ملایم پوست سر

در حمام شامپو به کجا می‌رسد؟

اگر مو پرپشت است، ممکن است روی مو خوب کف کند ولی کف سر درست خیس نشود. ابتدا آب را به پوست برسانید و مو را در چند نقطه با دست کنار بزنید. سپس شامپوی مناسب را طبق دستور محصول روی پوست سر پخش کنید. با نوک انگشت ملایم کار کنید. ناخن برای کندن پوسته لازم نیست و تلاش برای جدا کردن همه ذرات در یک نوبت ممکن است به خراش منجر شود. [۳]

پیش از آبکشی نوشته روی بطری را بخوانید. بعضی شامپوهای ضدشوره زمان تماس مشخصی دارند. باقی گذاشتن هر شامپو برای مدتی طولانی‌تر لزوماً نتیجه بهتری نمی‌دهد. دفعات مناسب هم به نوع مو، چربی پوست و دستور همان محصول بستگی دارد. اگر موی فر یا ساقه خشک دارید، رساندن محصول به کف سر اهمیت دارد و لازم نیست آن را با شدت روی تمام ساقه‌ها بکشید. اگر نوشته محصول در دسترس نیست، نام دقیق آن را از داروساز بپرسید.

وقتی هم ساقه مو خشک است و هم پوست سر شوره دارد

این دو توصیف باهم ممکن‌اند. ممکن است نوک مو هنگام شانه کردن زبر باشد و در عین حال کف سر چرب و پوسته‌دار به نظر برسد. اگر محصولی که روی ساقه مو می‌زنید گره را راحت‌تر باز می‌کند، از این نتیجه نمی‌شود همان محصول را برای خارش روی پوست سر بریزید. برای گفت‌وگو درباره تجربه‌تان، بنویسید محصول دقیقاً به کدام بخش رسیده است. جمله «روغن زدم» این تفاوت را نشان نمی‌دهد.

یک روال را در چند نوبت به صورت ثابت اجرا کنید تا معلوم شود پوست چه واکنشی دارد. اگر رنگ مو، روغن معطر و شامپوی تازه هم‌زمان وارد برنامه شوند، تشخیص علت سوزش دشوار خواهد بود. اگر بلافاصله بعد از محصولی سوزش و قرمزی پیدا کردید، آن را آبکشی و کنار بگذارید. اگر تورم، زخم یا واکنش شدید دارید، برای بررسی اقدام کنید. در صورت مشورت، عکس برچسب محصول بیشتر از نام تبلیغاتی آن اطلاعات می‌دهد.

شامپو و شانه کنار هم

چه اطلاعاتی را برای پیگیری نگه داریم؟

برای چند نوبت بنویسید آیا مشکل بیشتر در روز شستن دیده می‌شود یا روزهای بعد، شامپو چه مدت روی کف سر می‌ماند و آیا پوسته با درد همراه است. در مورد کسی که پوستش در ناحیه‌ای مشخص شدیداً می‌خارد، مقایسه با هفته قبل در نور یکسان بهتر از مقایسه رنگ لباس امروز و دیروز است. روی پیراهن مشکی، ذراتی که روی پیراهن روشن پیدا نبودند واضح‌تر به نظر می‌رسند. [۴]

اگر با حدود یک ماه استفاده درست از شامپوی ضدشوره هنوز بهبود پیدا نکرده‌اید، یا از همان ابتدا سر خیلی خارش‌دار، قرمز یا متورم است، زمان مراجعه رسیده است. درگیری هم‌زمان صورت، پوسته‌های ضخیم یا ریختن تکه‌ای مو نیز ارزش بررسی دارد. کودک با ناحیه پوسته‌دار و موهای شکسته را طبق نسخه یک بزرگسال درمان نکنید. این نشانه‌ها می‌توانند منشأ دیگری داشته باشند. [۴]

آیا شوره نشانه بی‌نظافتی است؟

خیر. حتی ممکن است با دیر شستن مو، پوسته‌هایی که از قبل وجود داشته‌اند فقط واضح‌تر شوند. برای «پاک کردن» شوره به برس زبر، حوله خشن یا خاراندن نیاز ندارید. اگر فرد دیگری در خانه هم پوسته دارد، از روی این هم‌زمانی دلیل مشترک یا سرایت را نتیجه نگیرید. هر کس باید علائم خودش، نوع محصول و محل درگیری را جداگانه بررسی کند. [۴]

مطالعه بیشتر در جفت‌کار

منابع مقاله

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *